İmplant Tedavisi Adım Adım Nasıl İlerler?

İmplant, kaybedilen dişin kökü yerine çene kemiğine yerleştirilen titanyum bir vidadır. Tedavi dört aşamada ilerler: muayene ve tomografi, cerrahi yerleştirme, kemikle kaynaşma, sonra üzerine kron ya da protez. Kaynaşma alt çenede genellikle 2–3 ay, üst çenede 3–4 ay sürer; greft yapıldıysa 4–6 ayı bulabilir.

Doğal dişe en yakın fonksiyonu sağlayan da bu üst yapıdır. Hastaların asıl merak ettiği şey çoğu zaman işlemin kendisi değil, takvimi olur: kaç randevu, ne kadar bekleme, arada nasıl yaşanır. Bu yazı o takvimi baştan sona anlatıyor.

Başlamadan önce bitmesi gereken işler

İmplant, ağzın geri kalanı hazır olduğunda yerleştirilir. İlk muayenede genellikle şu üç başlık sıraya girer:

• Diş eti iltihabı varsa önce o tedavi edilir. İltihaplı bir ağıza yerleştirilen implantın çevresi de kısa sürede aynı süreci yaşar.
• Çürükler ve kurtarılamayacak kökler halledilir. Komşu dişteki aktif enfeksiyon, implantın iyileşmesini doğrudan etkiler.
• İlaç listeniz gözden geçirilir. Kan sulandırıcılar, damardan verilen kemik ilaçları, kortizon ve düzensiz kullanılan diyabet ilaçları planı değiştirir. Kullandığınız ilaçları kutularıyla getirin.

Sigara içiyorsanız takvim buradan başlar: önerilen protokol cerrahiden en az 1 hafta önce bırakmak ve sonrasında en az 8 hafta içmemektir. Gerekçesini sigara içenlerde implant başarısı yazısında ayrıntılandırdık.

1. Muayene ve görüntüleme

İlk seansta ağız içi muayene yapılır, kapanışınız ve diş eti cepleriniz değerlendirilir, panoramik röntgen alınır. Kemiğin genişliği, alt çene sinir kanalının konumu ve sinüs tabanına kalan mesafe iki boyutlu panoramikte güvenilir biçimde ölçülemediği için implant kararı üç boyutlu tomografiyle (CBCT) kesinleştirilir.

Tomografide sırayla şunlara bakılır: kemiğin yüksekliği ve genişliği, yoğunluğu, alt çenede sinir kanalına ve üstte sinüs tabanına kalan mesafe, komşu diş köklerinin konumu ve karşı çeneyle aranızdaki dikey boşluk. Bu ölçümler bilgisayarda birleştirildiğinde implantın hangi açıyla ve hangi derinlikte duracağı cerrahiden önce bellidir. Gerekirse bu plana göre üretilen bir cerrahi rehber (ağza oturan şeffaf bir kalıp) kullanılır ve yuva tam planlanan yere açılır.

Kemiğin yeterli olup olmadığını nasıl ölçtüğümüzü implant için kemiğim yeterli mi yazısında ayrıntılandırdık.

Kaç randevu, ne kadar sürer?

Durum	Randevu sayısı	Kabaca takvim
Alt çene, kemik yeterli	4–5	Kaynaşma 2–3 ay; protezle birlikte yaklaşık 3–4 ay
Üst çene, kemik yeterli	4–5	Kaynaşma 3–4 ay; protezle birlikte yaklaşık 4–5 ay
İmplantla aynı seansta küçük greft	5–6	4–6 ay
Önce greft ya da sinüs kaldırma, sonra implant	6–8	Greftin iyileşmesi beklenir, üstüne kaynaşma süresi eklenir

Randevuların çoğu kısadır; uzun olan tek şey aradaki bekleme. Kaynaşma süresi kısaltılamaz, çünkü onu belirleyen hekim değil kemiğin kendi hızıdır.

2. Cerrahi gün: koltukta ne oluyor?

Bölge lokal anestezi ile uyuşturulur ve uyuşukluk işleme başlamadan kontrol edilir. Diş etinde küçük bir açıklık oluşturulur, kemikte artan çaplarda frezlerle implant yuvası hazırlanır — bu sırada bölge sürekli serum fizyolojikle soğutulur, çünkü aşırı ısınan kemik iyileşmez. İmplant ölçülen bir sıkılıkta yerleştirilir; bu ilk sıkılık (primer stabilite), kaynaşmanın başlayabilmesi için gereken şeydir.

İki iyileşme biçimi vardır: implantın üzerine kapak vidası konup diş etinin tamamen kapatılması ya da diş etinden dışarı çıkan bir iyileşme başlığı bırakılması. Seçim kemiğin durumuna ve greft yapılıp yapılmadığına göre değişir. Tek implant için işlem yaklaşık 30 dakikadır, dikişler 7–10. günde alınır. Çoğu hasta işlemin diş çekiminden daha kolay geçtiğini söyler.

Alt çene arka bölgede implant, tomografide işaretlenen sinir kanalına güvenlik payı bırakılarak yerleştirilir. Bu mesafe planlamanın en titiz kısmıdır: sinir zedelenirse alt dudakta, çenede ya da dilde uzun süren, nadiren kalıcı olabilen uyuşukluk ortaya çıkabilir. Anestezi geçtikten sonra süren uyuşukluk 24 saati aşarsa aynı gün bildirilmelidir.

Diş çekilir çekilmez implant konur mu?

Bazı vakalarda evet. Bunun için üç şart aranır: bölgede aktif enfeksiyon olmaması, soketin kemik duvarlarının sağlam kalması ve implantın yeterli sıkılıkta oturması. Üçünden biri sağlanmıyorsa doğru karar beklemektir; soket iyileşmeye bırakılır, hacmi korumak için gerekirse içi greftle desteklenir ve implant birkaç ay sonra yerleştirilir. Aynı seansta implant koymak toplam süreyi kısaltır ama her ağızda mümkün değildir, kararı çekim anında hekiminiz verir.

3. Kaynaşma dönemi

İmplantın kemikle kaynaşması (osseointegrasyon) alt çenede genellikle 2–3 ay, üst çenede 3–4 ay sürer; greft ya da sinüs kaldırma yapıldıysa 4–6 ayı bulabilir. Kemik yoğunluğu düşükse, sigara içiliyorsa ya da diyabet kontrolsüzse bu süre uzatılır.

Bu dönemde implantın üzerine çiğneme yükü binmemelidir. Estetik bölgede geçici bir diş kullanılabilir; geçicinin implanta baskı yapmaması için altı boşaltılır. İlk günlerde hafif şişlik ve hassasiyet normaldir, reçete edilen ilaçlarla kontrol altına alınır. Kaynaşma röntgenle izlendiği için ara randevular atlanmaz. Bu dönemin günlük bakımını implant sonrası bakım yazısında saat saat anlattık.

4. Protez aşaması

Kaynaşma tamamlandığında implantın üzerine bağlantı parçası (abutment) takılır ve diş etinin şekillenmesi için genellikle 1–2 hafta beklenir. Ardından ölçü alınır — klasik ölçü ya da ağız içi tarayıcıyla. Kron veya protez laboratuvarda üretilir, renk ve form komşu dişlerle uyumlu seçilir, provada kapanış kontrol edilir.

Üst yapı iki şekilde bağlanabilir: vidalı ya da yapıştırılmış. Vidalı üst yapı gerektiğinde sökülüp tekrar takılabildiği için bakımı ve onarımı kolaydır; yapıştırılmış üst yapı bazı bölgelerde estetik olarak avantajlıdır, ancak taşan yapıştırıcının diş eti altında kalmaması kritiktir. Hangisinin seçileceği implantın açısına ve bölgeye göre değişir.

Hangi durumda implant yapılmaz ya da ertelenir?

Dürüst olalım: her ağız implanta uygun değildir ve bazı durumlarda cevap “hayır” değil, “şimdi değil” olur.

Durum	Karar
Bölgede aktif apse ya da enfeksiyon	Önce enfeksiyon tedavi edilir, implant ertelenir
Tedavi edilmemiş diş eti hastalığı	Önce periodontal tedavi; aksi hâlde implant da aynı süreci yaşar
Kontrolsüz diyabet	Kan şekeri hedefe gelene kadar beklenir
Damardan kemik ilacı kullanımı, çene bölgesine radyoterapi öyküsü	Çene kemiğinin iyileşmesi riskli olabilir; karar ilgili hekimle birlikte verilir, çoğu vakada alternatif plan kurulur
Bırakmayı kabul etmeyen ağır içicilik	Göreli engel; risk yazılı olarak konuşulur
Ağır diş sıkma	Engel değil, ama plan ve koruma değişir
Çene gelişimi tamamlanmamış genç hasta	Gelişim bitene kadar beklenir
Günlük ağız bakımının sürdürülemeyeceği durum	Uzun dönemde başarısızlık riski yüksektir

Kontrolsüz diyabetin neden bu listede olduğunu ve hangi noktada yeşil ışık yandığını diyabet hastalarında implant yazısında anlattık.

Yanlış bilinenler

• “İmplant kemik erimesini durdurur.” Durdurmaz. Çiğneme kuvvetini kemiğe ilettiği için erimeyi belirgin biçimde yavaşlatır; bu yüzden çevredeki kemik seviyesi yıllar boyunca röntgenle izlenir.
• “İmplantın konduğu gün kalıcı diş de takılır.” Bazı planlarda aynı gün geçici diş takılır; kalıcı üst yapı kaynaşmadan sonra yapılır.
• “İmplantlı hastaya MR çekilemez, havaalanı dedektörü öter.” Diş implantlarında kullanılan titanyum mıknatıslanmaz; görüntüleme için engel oluşturmaz, güvenlik kapılarını da çalıştırmaz. Yine de çekim öncesinde implantınızı bildirin.
• “Yaş sınırı vardır.” Belirleyici olan takvim yaşı değil, kemiğin durumu ve genel sağlıktır.
• “İmplant çürür.” Titanyum çürümez. Kaybedilen implantların büyük kısmı çürükten değil, çevre dokunun iltihabından kaybedilir.

Sık sorulan üç soru

Kemiğim yetersizse ne olur? Çoğu durumda kemik grefti ile hacim artırılır ya da implant farklı açı ve konumda planlanır. “İmplant olmaz” denen birçok hasta için çözüm vardır; değerlendirme muayenede yapılır.

Hiç dişim yoksa? Tam dişsizlikte 4–6 implant üzerine sabit protez ya da 2–4 implant üzerine tutunan hareketli protez planlanır. Ayrıntısı All-on-4 nedir, kimlere uygundur yazısında.

İmplant ömür boyu dayanır mı? Düzenli fırçalama, ara yüz fırçası ve altı aylık kontrollerle implantlar onlarca yıl kullanılır; üzerindeki kron gerektiğinde yenilenir. Kesin olarak söylenebilecek tek şey, sonucu bakımın belirlediğidir.

Özet

• Karar panoramikle değil, tomografiyle verilir.
• İmplanttan önce diş eti ve çürük tedavisi tamamlanır.
• Cerrahi tek implantta yaklaşık yarım saattir; zor olan kısmı değil, beklemesidir.
• Kaynaşma alt çenede 2–3, üst çenede 3–4 ay; greft varsa 4–6 ay.
• Sigara takvimi: en az 1 hafta önce bırakmak, sonrasında en az 8 hafta içmemek.
• Aktif enfeksiyon, kontrolsüz diyabet ve tedavi edilmemiş diş eti hastalığı varken implant ertelenir.

Hangi vakada hangi planı kurduğumuzu implant tedavisi sayfasında topladık; sizin ağzınızdaki karşılığı ise tomografiye birlikte bakıldığında netleşir.